Kroonprinses Victoria en haar Daniel in ondertrouw

STOCKHOLM - De Zweedse kroonprinses Victoria en haar verloofde Daniel Westling hebben vandaag hun eerste lysning, de vorstelijke ondertrouw, afgelegd.

Op 19 juni stappen Victoria en Daniel in Stockholm in het huwelijksbootje. Maar voordat het zover is gaan de koninklijke tortelduifjes eerst in ondertrouw. In het Zweeds heet dit lysning en bestaat uit drie etappes. Gedurende drie zondagen voor de feitelijke huwelijksceremonie hebben familieleden en naasten van de bruid en bruidegom gelegenheid om in de kerk eventuele bezwaren tegen de echtverbintenis in te brengen. Vandaag vond de eerste plechtigheid plaats in Slottskyrkan, de kerk van het koninklijk paleis te Stockholm. Na afloop ontving het aanstaande bruidspaar uit handen van premier Fredrik Reinfeldt een cadeau van het Zweedse volk: een glasservies bestaande uit 1000 mondgeblazen drinkkelken. Overigens werd tevens bekend gemaakt dat Daniel Westling na de huwelijkse zegening het predicaat prins verwerft. Vanaf die dag dient de burgerjongen van origine officieel aangesproken te worden met 'Zijne Koninklijke Hoogheid Prins Daniel'.

In zwang
Lysning kwam in Zweden tijdens de dertiende eeuw in zwang en overleefde de zestiende eeuwse reformatie. Pas in 1968 besloot de Riksdag, het Zweedse parlement, om het formeel af te schaffen. Burgers die vandaag de dag tegen een huwelijk (wettelijk ondersteund) bezwaar willen maken, kunnen daarvoor alleen nog terecht bij de Zweedse belastingdienst. Tegenwoordig bestaat lysning als traditie louter nog voor koninklijke trouwerijen.

Denen zijn meest enthousiaste pijprokers van Europa

KOPENHAGEN - De Denen roken net zoveel sigaretten vergeleken met andere inwoners van de Europese Unie (EU). Maar als het aankomt op het roken van de pijp dan staan deze Scandinaviërs op eenzame hoogte.

Niet minder dan 17 procent van de Deense bevolking zegt in een enquête door EU-onderzoeksbureau Eurobarometer wel eens of zelfs vaker een pijpje op te steken. Daarmee staat Denemarken duidelijk bovenaan de lijst van pijplurkende landen in de Europese Unie. Acht procent van de Deense ondervraagden zegt iedere dag pijp te roken, terwijl in andere EU-lidstaten dat percentage niet eens boven de één procent uitkomt. Uffe Ellemann-Jensen, de vroegere Deense minister van Buitenlandse Zaken, werd in zowel 1986 als 2003 uitgeroepen tot 'Pijproker van het Jaar' door pijprokersvereniging Nordisk Tobakskollegium. Bij hem bestaat er geen twijfel over waarom de Denen zo graag een dampende tabakspijp tussen de lippen hebben. "Dat is omdat het roken van de pijp synoniem staat voor oplettendheid en aandacht. En zo willen de Denen graag zijn", zegt de voormalige leider van de liberale partij.

Invloed
Hij benadrukt tevens wat voor belangrijke invloed Deens geproduceerde pijptabak heeft, aangezien die over de hele wereld wordt gerookt. "Ik ben ooit in Duitsland verkozen tot 'Pfeifenraucher des Jahres' in een zeer uitgebreide ceremonie met kamermuziek en alles erop en eraan. Toen werd daar ook Deense pijptabak tevoorschijn gehaald", zegt de vroegere bewindsman. Ondanks de mooie titels die hij heeft verworven, heeft hij om gezondheidsredenen de pijpen en tabak nu toch aan de wilgen gehangen; om precies te zijn in een koffer op zolder gestopt. "Ik ben ouder en zwakker geworden. Of in ieder geval, ik hoop ouder te worden. Het is vooral daarom."

Verschijning zanggors verrast Zweedse vogelaars

KUNGSBACKA - Vogelliefhebbers in Zweden tonen zich aangenaam verrast door een onaangekondige bezoeker uit Noord-Amerika: de zanggors.

Voor het eerst in de geschiedenis heeft dit vogeltje zich in Zweden laten zien. Vogelspotters waren dan ook euforisch over deze speciale visite. Het gevleugelde beestje werd gevangen en geringd op het eiland Nidingen voor de kust van het West-Zweedse Kungsbacka. De zanggors (Melospiza melodia) is normaal gesproken een veelgeziene gast in de Verenigde Staten en Canada. Het is een trekvogel, want vooral de zanggorzen uit Canada vliegen ieder jaar naar de zuidelijke staten van Amerika teneinde te overwinteren. Ook zijn naam berust niet puur op toeval, omdat het vogeltje over een stevige, aangenaam klinkende zangstem beschikt. De zanggors leeft voornamelijk van insecten en zaden. Het is voor de tweede keer in korte tijd dat een zeldzame vogel in Zweden wordt waargenomen; eerder deze maand nog ving de vogelwacht op het eiland Öland een cirlgors die anders de regio Middellandse Zee als leefgebied heeft.

Staking ambtenaren legt Noors openbaar leven lam

BERGEN - "Nu is het oorlog en we gebruiken alle middelen die we tot onze beschikking hebben." Spierballentaal van de grootste Noorse vakbond LO; niet minder dan 17.000 gemeente-ambtenaren zijn vanmorgen in staking gegaan.

Personeel van kinderdagverblijven, scholen en ziekenhuizen in heel Noorwegen - op de hoofdstad Oslo na - hebben het werk voor onbepaalde tijd neergelegd. De staking is de grootste in 30 jaar tijd. Het stuklopen van de onderhandelingen over loonsverhoging voor lokale overheidsdienaren gistermiddag resulteerde vanochtend in de massale werkonderbreking. Vooral grote steden als Bergen, Trondheim, Stavanger, Kristiansand en Tromsø werden door de staking getroffen. In Oslo bereikten de werkgevers en vakbonden vanmorgen alsnog een akkoord waardoor een dreigende staking hier uiteindelijk van de baan was. Het belangrijke struikelblok in de gesprekken is de gelijktrekking van het salaris van de vrouwelijke ambtenaren met dat van hun mannelijke collega's. Maar aangezien liefst drie van de vier gemeente-ambtenaren vrouw zijn, zullen bij een overeenkomst de kosten voor de gemeenten ineens de pan uitrijzen. Onder staatsambtenaren is de verhouding man-vrouw beter verdeeld.