Enorm stuk ijs breekt af van gletsjer Groenland

NUUK - In het noordwesten van Groenland is een gigantische ijsschots ter grootte van anderhalf keer Texel van een gletsjer afgebroken en op drift geraakt.

Exact een week geleden berichtten we nog over de zorgelijke toestand van het Groenlandse landijs. De gletsjers hebben het momenteel zwaar te verduren. Nu is deze tendens zelfs tot een negatieve climax gekomen met het afbreken van een 260 vierkante kilometer groot en op sommige plaatsen wel 200 meter dik brok ijs van de Petermann-gletsjer op Noordwest-Groenland.Wetenschappers brachten dit nieuws naar buiten. De reusachtige schots is thans op weg in de Straat Nares tussen Groenland en Canada en zou een hinder kunnen gaan vormen voor de scheepvaart op de Atlantische Oceaan indien de ijsmassa in zuidelijke richting drijft.

Scheuren
Overigens komt het nieuws niet geheel onverwachts. Vorig jaar al waren er scheuren in dat gedeelte van de Petermann-gletsjer waargenomen. Het is voor het eerst sinds 1962 dat een dergelijk groot stuk ijs van een gletsjer op het grootste eiland ter wereld afbreekt. "Met het water dat de ijsschots vormt, zou bijvoorbeeld de rivier de Hudson twee jaar lang kunnen stromen", verklaart professor Andreas Muenchow van de Universiteit van Delaware in de Verenigde Staten. "We kunnen echter niet beweren dat dit ook het resultaat van de opwarming van de aarde is, omdat we pas sinds 2003 temperatuurmetingen verrichten van het water rondom de gletsjer. Maar aan de andere kant kan niemand beweren dat het daar niét van komt."

Noors dorp op de bres voor telefooncel

ROAN - Ondanks de populariteit van de mobiele telefoon willen de bewoners van het Noorse kustdorpje Bessaker hun enig overgebleven telefooncel echt niet kwijt.

"Er kwamen hier een tijdje geleden mensen om de telefooncel op te halen, maar daar heb ik toen stop voor gezet", vertelt Inge Monkan die zich inzet om de rode kwebbelcabine voor Bessaker - een klein dorp in de gemeente Roan - te behouden. "Ik ben dol op alles wat oud is en dus moet die telefooncel hier blijven staan. Momenteel is er nog geen protestactie aan de gang, maar die kan snel komen wanneer ze nog steeds van plan zijn om hem mee te nemen." Telefoonmaatschappij Telenor laat weten dat het vaststaat dat de telefooncel van Bessaker verdwijnt. Ze geven echter ook toe dat ze daarop verscheidene reacties hebben ontvangen. Hoofdingenieur Tor Sigvart Spigseth zegt dat het bedrijf openstaat voor een gesprek met degenen die de telefooncel voor het dorp willen behouden. "Wij geven noch telefooncellen weg noch verkopen wij ze. Maar er bestaan voorbeelden dat ze in relatie tot speciale gebouwen of musea mogen blijven staan. We behandelen ieder geval afzonderlijk." Hij voegt toe dat de betreffende telefooncel weinig wordt gebruikt en dat onderhoud en exploitatie uiteraard ook geld kosten.

Historische
Telenor ontvangt overigens veel vragen over de historische rode telfooncabines die al in de jaren 30 in gebruik werden genomen. "Meerdere malen per week krijgen we vragen of telefooncellen kunnen worden overgenomen", zegt Sigvart Spigseth. In 2007 verwierven 100 rode telefooncellen in Noorwegen trouwens een beschermde status. "Voor zover ik weet, is de telefooncel in Bessaker de enige in Fosen (regio in Midden-Noorwegen, red.)", vertelt Monkan. "We hebben nu de namen gekregen van iemand bij Telenor en iemand van de beschermingsinstantie. Na de vakantie zullen we contact met ze opnemen teneinde onze telefooncel te redden."

Finse minister: "Zweden discrimineert studenten"

HELSINKI - Henna Virkkunen, de Finse minister van onderwijs, klaagt Zweedse hogescholen aan voor oneerlijke praktijken bij het toelatingsproces voor buitenlandse studenten.

Volgens Virkkunen discrimineert Zweden Finse studenten en overtreedt daarmee een overeenkomst tussen de Noord-Europese landen. De positie van Finse studenten in het toelatingsproces is verslechterd, aangezien zij en andere buitenlandse studenten nu een eigen quotum hebben gekregen. Eerder concurreerden Zweedse en buitenlandse kandidaten voor dezelfde studieplaatsen, maar nu wordt iedereen opgedeeld in verhouding tot het aantal geïnteresseerden in iedere groep. De Finse bewindsvrouwe gelooft dat Zweden met deze hervorming het grote aantal studenten uit andere landen wil verminderen door meer plaatsen aan eigen studenten te geven. "Deze nieuwe regels zijn van invloed op honderden Finse studenten", zegt Matias Åberg, voorzitter van de Finse studentenvereniging in Stockholm. "Ik vrees dat het aantal kandidaten uit Finland voor plaatsen aan Zweedse hogescholen door de nieuwe directieven extreem zal kelderen."

Nonchalant AZ ondanks nipt verlies door

GOTENBURG - IFK Göteborg wilde wel, maar kon niet. AZ was het simpelweg een worst, want de ruime overwinning van vorige week zou de Alkmaarders toch wel verder loodsen. De 1-0 nederlaag voor de bezoekers sprak dan ook boekdelen over hun nonchalance.

Professioneel voetbal in Zweden is een regelrecht zorgenkindje. Toeschouwercijfers kelderen met het seizoen, getalenteerde spelers zoeken liever in het buitenland hun heil en ook op Europees niveau zijn de oogsten al jaren uitermate karig. Niet zo verwonderlijk gaf niemand een cent voor de kansen van IFK Göteborg, de grootste club uit Gotenburg, na het 2-0 verlies vorige week in Alkmaar. AZ zou in de return vanavond eenvoudig de deur in het slot gooien en op zijn gemak de volgende ronde van de Europa League binnenstappen. Maar die vlieger ging maar half op. In een zeer matig gevuld stadion Gamla Ullevi (10.115 toeschouwers) leek de eerste helft toepasselijk genoeg op een potje zomeravondvoetbal. Op magere pogingen van Maarten Martens, Pontus Wernbloom en Erik Falkenburg was AZ in gedachte alvast bezig aan de voorbereidingen voor de volgende ronde. IFK Göteborg kon op zijn beurt voor eigen publiek geen potten breken en pas op slag van rust steeg de adrenaline bij de Zweden heel even toen Tobias Hysén ineens vrij opdook voor het doel van AZ. Maar Joey Didulica greep voortreffelijk in en hield de russtand op 0-0.

Fantasieloos
Ook in het tweede bedrijf bleven de twee ploegen de bal fantasieloos rondschuiven zonder dat er sprake was van enige 'doelmomenten'. AZ controleerde en spaarde krachten door volledig op de defensie te leunen. De gastheren konden niet beter en keken lijdzaam toe hoe de kostbare tijd wegtikte. Na 63 minuten verscheen IFK zowaar brutaal in de zestienmeter van AZ, maar eveneens dit keer redde Didulica bekwaam op het schot van Hannes Stiller. Dat enigszins opwindende ogenblik was de opmaat naar meer, want drie minuten later was het plotseling raak. Een in slaap gesukkelde AZ-verdediging verzuimde bij een ongevaarlijk uitziende aanval van Göteborg in te grijpen. De bal stuiterde pardoes voor de voeten van Stefan Selakovic en de oud-spits van sc Heerenveen liet de anders prima keepende Didulica kansloos: 1-0. Zonder dat iemand bij AZ daar op gerekend had, werd het toch nog spannend, aangezien IFK slechts één doelpunt was verwijderd van een verlenging. Gaandeweg sloop de paniek in de gelederen van de Alkmaarders en lag een verrassing zowaar op de loer. Hysén en Stiller deden het publiek in Gamla Ullevi nog enkele malen opveren, maar zelfs in de vier minuten extra tijd wisten de Zweden er geen extra creativiteit meer uit te persen om AZ op de knieën te dwingen. Gertjan Verbeek toonde zich na afloop dan ook ontevreden.

Onnodig
"We speelden helemaal geen voetbal en dan maak je het jezelf onnodig moeilijk", sprak de AZ-coach. Daarmee vatte hij feitelijk de gehele wedstrijd samen. En de AZ-spelers? Die hoefden er vanavond niet op te rekenen dat ze in Gotenburg even aan de pimpel mochten. "Uit in de stad?", vroeg de AZ-trainer geïrriteerd op een vraag van een journalist. "Natuurlijk mag niemand uit, ze hebben net vijf weken vakantie gehad!"